2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları

Anahtar teslim götürü bedel teklif alınarak ihalesi yapılan yapım işine ilişkin, ihale öncesinde işin yapılacağı yer ile ilgili zemin etüt raporu hazırlamadan uygulama projesi düzenlendiği ve bu şekilde düzenlenen uygulama projesindeki hatadan kaynaklı iş artışı yapıldığı görülmüştür.

4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Sözleşme Türleri” başlıklı 6’ncı maddesinin (a) bendinde yapım işlerinde; uygulama projeleri ve bunlara ilişkin mahal listelerine dayalı olarak işin tamamı için isteklinin teklif ettiği toplam bedel üzerinden anahtar teslimi götürü bedel sözleşme düzenleneceği hüküm altına alınmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde uygulama projesinin, belli bir yapının onaylanmış kesin projesine göre yapının her türlü ayrıntısının belirtildiği projeyi ifade ettiği belirtilmiştir.

Kanun’un “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62’nci maddesinin (c) bendinde ise yapım işlerinde arsa temin edilmeden, mülkiyet, kamulaştırma ve gerekli hallerde imar işlemleri tamamlanmadan ve uygulama projeleri yapılmadan ihaleye çıkılamayacağı hükme bağlanmıştır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktarların tespiti” başlıklı 9’uncu maddesinde de;

Yaklaşık maliyet hesabına esas miktarların tespiti için öncelikle aşağıda yer alan çalışmaların yapılması gereklidir:

a) Arazi ve zemin etüdünün yapılması; uygulama projesi üzerinden anahtar teslimi götürü bedel teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde arazi ve zemin etüt çalışmalarının; ön ve/veya kesin proje üzerinden birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde ise, mümkün olan arazi ve zemin etüt çalışmalarının yapılmış olması zorunludur.

(…)” denilmiştir.

Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak üzere ihaleye çıkılan yapım işlerinde, ihale yapılmadan önce, işin yapılacağı arsa ile ilgili mülkiyet, kamulaştırma, imar işleri ve zemin etüt raporlarının hazırlamış olması ve ilgili zemin etüt raporuna göre belirlenmiş subasman kotu, temel derinliği, zemin emniyet gerilmesi, temel tipi gibi bilgilere göre yapının her türlü ayrıntısını içeren uygulama projelerinin düzenlenmesi gerekmektedir.

Yapılan inceleme neticesinde, 13.10.2020 tarihinde anahtar teslim götürü bedel teklif alınarak ihalesi yapılan 2020/496308 İKN’li Adana Yöresel Lezzetleri Çarşısı ve Temalı Park Yapım İşinde, ihale öncesinde Belediyenin işin yapılacağı yer ile ilgili zemin etüt raporu hazırlamadan uygulama projesini düzenlediği; bu şekilde düzenlenen uygulama projesindeki hatadan kaynaklı 16.02.2021 tarihli ve E-33453578-020-3150 sayılı Olur ile 66.028,35-TL tutarında iş artışı yapıldığı tespit edilmiş olup gerekli özen gösterilerek yapılacak zemin etüt çalışmaları ile uygulama projesinin hazırlanması halinde iş artışı gerekçesi olan imalatların yapılmasına gerek duyulmayacağı açıktır.

Bu itibarla Belediyenin anahtar teslim götürü bedel sözleşme ile yaptırdığı işlere ait uygulama projelerinin, ihale öncesi hazırlanması gereken zemin etüt raporlarının da dikkate alınarak üretilmesi, işin devamı sırasında bu eksikliklerin tamamlanmasına yönelik proje revizyonlarına ve buna bağlı olarak iş artışı verilmesine ihtiyaç duymayacak şekilde sorumlu personel tarafından gerekli özenin gösterilmesi gerekmektedir.